Όλγα Μούσιου-Μυλωνά

Προσωπική ιστοσελίδα

Facebook Twitter RSS Feed 
Διδασκαλία του λεξιλογίου PDF Εκτύπωση E-mail
Συντάχθηκε απο τον/την Ολγα Μουσιου   
Τρίτη, 17 Αύγουστος 2010 10:39

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΓΛΩΣΣΙΚΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

 

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ

 

Τα νέα σχολικά εγχειρίδια για το γλωσσικό μάθημα εμπεριέχουν και ειδικές ασκήσεις καλλιέργειας της λεξιλογικής γνώσης των μαθητών. Θετικά στοιχεία της νέας προσέγγισης είναι:
 
• Η διδασκαλία του λεξιλογίου επιτελείται μέσω της επεξεργασίας των κειμένων κάθε ενότητας, καθώς για να κατανοηθεί το περιεχόμενό τους απαραίτητη κρίνεται και η γνώση του λεξιλογίου που απαντά σε αυτά.
 
• Επίσης, επιχειρείται άμεση διδασκαλία του λεξιλογίου μέσω ειδικών ασκήσεων, οι οποίες αφορούν στους ορισμούς, στις συνταγματικές και τις παραδειγματικές σχέσεις των λέξεων (συνώνυμα, αντώνυμα, ομώνυμα, ομόρριζα, παράγωγα, σύνθετα), όπως σε και όλο το σημασιολογικό εύρος των λέξεων σε αναφορικό - περιγραφικό και συνυποδηλωτικό επίπεδο, στην επικοινωνιακή αξιοποίηση των λέξεων σε κείμενα ή προτάσεις, στην εκμάθηση ιδιωτισμών και άλλων χαρακτηριστικών εκφράσεων παροιμιακού τύπου, όπως και στη χρήση λεξικών για ανακάλυψη της σημασίας των λέξεων. Οι ασκήσεις αυτές είναι σε μεγάλο βαθμό συγκειμενοποιημένες, στοιχείο που ευνοεί την κατάκτησή τους, και σχετίζονται με τα κείμενα της κάθε ενότητας (ωστόσο, υπάρχουν και αποπλαισιωμένες ασκήσεις προτασιακού τύπου ή αντιστοίχισης).
 
• Επίσης, πολλές από τις λεξιλογικές ασκήσεις, ιδιαίτερα στις μεγάλες τάξεις, αποτελούν δραστηριότητες κατηγοριοποίησης λέξεων σε πίνακες, επιλογής λέξεων από κείμενα, συμπλήρωσης κενών και συνιστούν χρήσιμες μεταγνωστικού τύπου ασκήσεις έμμεσης ενεργητικής εμπέδωσης του κατακτημένου λεξιλογίου, οι οποίες λειτουργούν συμπληρωματικά προς τις γνωστικές στρατηγικές που προαναφέραμε.
 
• Τέλος, η χρήση θεματικών καταλόγων λέξεων κρίνεται χρήσιμη (συνάδει με την άποψη οργάνωσης του λεξιλογίου σε πεδία βάσει κοινών χαρακτηριστικών των λέξεων κάθε πεδίου κατά τη γλωσσική κατάκτηση), αλλά υπάρχει και η άποψη ότι οι μαθητές συγκρατούν στη μνήμη ευκολότερα λέξεις διαφορετικής σημασίας, ιδιαίτερα σε πρώιμα αναπτυξιακά στάδια.
 
• Πολύ θετικό στοιχείο, τέλος, είναι ότι μέσω των βιβλίων του δασκάλου δίνονται οδηγίες στους εκπαιδευτικούς για χρήση στρατηγικών λεξιλογικής καλλιέργειας, όπως η δημιουργία καταλόγων λέξεων, η τήρηση ευρετηρίου δύσκολων λέξεων, η χρήση συγκεκριμένων λέξεων σε κείμενα. Άλλες τέτοιες συμβουλές θα μπορούσαν να είναι η τήρηση σημειωματαρίων από τους μαθητές με πληροφορίες για τη σημασία, τα σημασιολογικά πεδία, τις συνταγματικές και τις παραδειγματικές σχέσεις των λέξεων, που συνοδεύονται από σχετικές εικόνες, διαγράμματα και συσχετίσεις του περιεχομένου των λέξεων με την εξωτερική πραγματικότητα.
 
• Είναι σημαντικές οι ασκήσεις εικασίας και συναγωγής της σημασίας των λέξεων μέσω του περικειμενικού πλαισίου ή μορφηματικής ανάλυσης της δομής των λέξεων, δραστηριότητα που επαφίεται στην ευχέρεια του δασκάλου (η εξάσκηση στη συναγωγή της λεξικής σημασίας περιορίζεται σε περιορισμένο αριθμό ασκήσεων με σύνθετες ή παράγωγες λέξεις). Η ανακάλυψη της σημασίας των λέξεων σε πλαισιωμένο αυθεντικό ή αυθεντικοποιημένο λόγο θεωρείται χρήσιμη διαδικασία, καθώς η συγκράτηση των λέξεων στη μακροπρόθεσμη μνήμη είναι ανάλογη με την εμπλοκή των μαθητών σε ενεργητικές διαδικασίες.
 
• Η παρακίνηση των μαθητών στη χρήση λεξικών είναι απαραίτητη, καθώς ευνοεί τη μαθητική αυτονομία.

 

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΓΛΩΣΣΙΚΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΣΕ ΕΤΗΣΙΑ ΒΑΣΗ

ΜΗΝΕΣ: ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ,  ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ ………..
ΕΒΔΟΜΑΔΕΣ Διδακτικές Ώρες, Διδακτικές ενότητες
 
ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΗ ΔΟΜΗ ΣΧΕΔΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ
Σχολείο……………………………… Ημερομηνία……………………………
Τάξη…………….Τμήμα…………… Διδακτική ώρα…………………………
Διδάσκων………………………….. Διάρκεια μαθήματος…………………….
Αντικείμενο διδασκαλίας ( περιεχόμενο μαθήματος )……………………………
……………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………..
Στόχοι:…………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………..
Μέθοδος:…………………………………………………………………………………
Φάσεις διδασκαλίας:……………………………………………………………………
-Επανάληψη προηγουμένων και ενδεικτικός έλεγχος εργασιών 5΄-10΄
- Αφόρμηση ( δημιουργία κατάλληλου κλίματος στην τάξη ) 5΄-10΄
- Παρουσίαση του νέου 3΄-7΄
- Επισήμανση και συστηματική κατάταξη του νέου 12΄-18΄
- Άσκηση στη χρήση του νέου 10΄-20΄
- Εμπέδωση - επέκταση 10΄-15΄
Δραστηριότητες - Χρήση Ο/Α μέσων:………………………………………………….
…………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………
Αξιολόγηση ( χρόνος και τρόπος ):………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………
Παρατηρήσεις:…………………………………………………………………………..
 
ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΜΗΝΙΑΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ
ΜΗΝΑΣ:                           ΕΤΟΣ:                     ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΩΡΑ:
ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ:
ΤΟΜΕΙΣ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ:
ΑΚΡΟΑΣΗ, ΟΜΙΛΙΑ, ΑΝΑΓΝΩΣΗ, ΓΡΑΦΗ, ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ, ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ

 

 
Βρίσκεστε εδώ: Αρχική Κείμενα Γλωσσολογικά κείμενα Διδασκαλία του λεξιλογίου
Διαφήμιση

Στατιστικά

Μέλη : 2
Περιεχόμενο : 166
Σύνδεσμοι : 6
Εμφανίσεις Περιεχομένου : 474255